Mohammad Ayatollahi Tabaar (Baker Institute for Public Policy): Geopolityka według Teheranu

Email Drukuj PDF

Mohammad Ayatollahi Tabaar, doradca Baker Institute for Public Policy, w swoim artykule pt. Iran’s Russian Turn stwierdził, że pomiędzy Iranem a Rosją powoli zadzierzgane są więzi współpracy. Owa współpraca pomiędzy tymi krajami ujawniła się w kontekście wojny domowej w Syrii. Stoją na stanowisku, iż nowo powstałe Państwo Islamskie jest zagrożeniem dla interesów obu stron, mimo iż próbują akcentować ten problem z punktu widzenia stabilności Bliskiego Wschodu.

Ekspert twierdzi, że współpraca z Rosją pozwala Iranowi na nabycie pewnych doświadczeń w kontekście zmiany ustrojowej, która może nastąpić w tym państwie. Ponadto, szersza współpraca z Moskwą będzie stanowić jawne zadeklarowanie się po jej stronie przy wybuchu ewentualnego sporu z Chinami.

W tym kontekście warto także spojrzeć na stosunki irańsko-amerykańskie. USA ostatnimi czasy poczyniły dość spore ustępstwa na rzecz irańskiego programu atomowego, co może świadczyć, że za zgodę na te postanowienia, Teheran powinien poprawić swe relacje z Waszyngtonem. Władze Iranu zauważyły tę kwestię i starają się lawirować pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Rosją. W ten sposób przybrały postawę wyczekującą – Iran opowie się po tej stronie, dzięki której osiągnie jak największe korzyści. Na dzień dzisiejszy jest to Rosja.

Podsumowując, Tabaar stwierdza, że spór pomiędzy Chinami a Rosją może wpłynąć na specyfikę ustrojową Iranu. Współpraca Iranu i Rosji w kontekście operacji w Syrii i marginalizacja Stanów Zjednoczonych w Teheranie może doprowadzić do wytworzenia nowej specyfiki rozwiązywania problemów wewnątrzpaństwowych. Co ciekawe, Stany Zjednoczone same starają się odsuwać od wpływu na irańską politykę wewnętrzną, czym jeszcze bardziej przyczyniają się do odsuwania koncepcji amerykańskich na boczny tor. W tym kontekście zgoda USA na powrót do badań jądrowych jest niewiele znaczącym gestem dyplomatycznym, który niekoniecznie musi służyć do realizacji celów Ameryki w tym regionie.

Opracowanie Mateusz Ambrożek

 

Źródło: https://www.foreignaffairs.com/articles/iran/2015-11-12/irans-russian-turn