Andrew Michta (CSIS): Partnerstwo Wschodnie nie ma się dobrze

Email Drukuj PDF

Andrew Michta z Centrum Studiów Strategicznych i Międzynarodowych (CSIS) opublikował na portalu The American Interest bardzo krytyczne podsumowanie ostatniego szczytu Partnerstwa Wschodniego („With new EU memberships now essentially off the table, the EU’s Eastern Partnership is on its last legs”). Jego zdaniem, państwa członkowskie UE zasygnalizowały wprost: wschodni partnerzy – przede wszystkim Ukraina, Mołdawia i Gruzja – nie mają co liczyć na perspektywę akcesji w ciągu najbliższych lat.

Ekspert twierdzi, że szczyt ten stał pod wyraźnym znakiem wielkiego nieobecnego – Władimira Putina, którego większość decydentów nie chciała drażnić. Z tego wynikał m.in. brak konsensusu przy potępieniu aneksji Krymu. Po drugie, UE nie chce zacieśniać relacji politycznych czy ekonomicznych, ponieważ interesuje ją przede wszystkim zamrożenie konfliktu. Dlatego Michta przytacza stanowisko kanclerz Angeli Merkel z Bundestagu – przed wyjazdem do Rygi zapowiadała bowiem: Partnerstwo Wschodnie nie jest „narzędziem ekspansji UE”, ale środkiem do zbliżania się do UE. Rosjanie odczytują te słowa jednoznacznie: zachodni politycy nie będą ostro rywalizować w tym regionie.

Michta zwraca uwagę na nieklarowność wygłaszanych w Rydze deklaracji. Jego zdaniem, nie wiemy, czy wdrożenie umowy o pogłębionym handlu między Unią a Ukrainą nie zostanie pod naciskiem Rosjan znów odsunięte w czasie; podobnie nie wiemy, na ile deklaracja o wprowadzeniu ruchu bezwizowego jest wiarygodna.

Ekspert nie zaprzecza, że nacisk na poważne reformy i normatywne kryteria wstąpienia do UE są ważne, natomiast jest on oczywisty, gdy państwa członkowskie gwarantują swoje poparcie dla nich; że po ich spełnieniu nagrodą będzie akcesja. Michta sugeruje, że właśnie dlatego, z perspektywy czasu, szczyt w Rydze okaże się geopolitycznym błędem. Po drugiej stronie jest bowiem Rosja, która organizuje swoją strefę wpływów za pomocą środków militarnych, politycznych i ekonomicznych.

Źródło: http://www.the-american-interest.com/2015/05/25/after-the-summit